وظایف دوران غیبت را به چند دسته می‌‌توان تقسیم کرد:

1 آنچه در روایات این باب، به صورت امر وارد گردیده، و به عنوان تکلیف شمرده شده است. مانند:
 «أکثروا الدعاء بتعجیل الفرج»[1]؛ «برای تعجیل فرج بسیار دعا کنید».
 «فتوقّعوا الفرج صباحاً و مساءً»[2]؛ «هر صبح و شام چشم انتظار فرج باشید».
«فلیعمل کلّ امرءٍ منکم بما یقرب به من محبّتنا»[3]؛ «هر یک از شما باید به آنچه که او را به مقام محبّت ما نزدیک می‌‌کند، عمل نماید».
2 آنچه در باب صفات شیعیان و منتظران، مورد تأکید اهل بیت(علیه‌‌السّلام) قرار گرفته است. مانند:
 «طوبی للصّابرین فی غیبته، طوبی للمقیمین فی محبّته»[4]. «خوشا به حال شکیبایان در غیبت او،‌ خوشا به حال دوستداران او».
 «المنتظرین لظهوره… الدعاه الی دین‌الله سرّاً و جهراً»[5]. «منتظران ظهور امام زمان(علیه‌‌السّلام) در پنهان و آشکار، مردم را به دین خدا دعوت می‌‌کنند».
3آنچه به طور منطقی با بررسی ابعاد غیبت و انتظار و ظهور،‌ به دست می‌‌آید. مانند:
 دفاع از آرمان‌های امام زمان در دوران غیبت.
 دشمن‌شناسی و مراقبت بر تحریف نشدن معنا و مسیر انتظار توسط دشمن.
 آماده سازی زمینه‌ ظهور.
تطبیق دادن خود و جامعه بر معیارهای ارائه شده نسبت به دوران پس از ظهور.
4 آنچه در تأسی به بزرگان و عالمان دینی در حدّ وظیفه باید مورد پیروی قرار گیرد. مانند:‌
 مواظبت بر اذکار و زیارت‌هایی خاصّ.
 مداومت بر انجام اعمال مستحبّی در جهت ایجاد قرب معنوی به امام زمان(علیه‌‌السّلام).

«[1] . کمال‌الدین، ج2، ص485. [2] . کمال‌الدین،‌ج2، ص337،ح10. [3] . احتجاج طبرسی،‌ج2،‌ص599. [4] . الزام الناصب،‌ ص18- ینابیع الموده ، ج3،‌ ص101. [5] . بحارالانوار، ج52، ص122.»

مرحوم حضرت آیت الله محمّدتقی بهجت :

تمام انحرافات ما از این است که خدا را ناظر و شاهد نمی بینیم.

امام صادق سلام الله عليه :

المُؤمِنُ حَسَنُ المَعونَةِ خَفيفُ المَؤونَةِ جَيِّدُ التَّدبيرِ لِمَعيشَتِهِ لا يُلسَعُ مِن جُحرٍ مَرَّتَينِ؛

مؤمن نيكْ يار است و سبكبار؛ براى گذرانِ زندگى اش خوب برنامه ريزى مى كند؛ از سوراخ لانه يك گَزنده، دوبار گزيده نمى شود.

كافي: ج ۲، ص ۲۴۱

از پيامبرگرامى اسلام (ص) دو روايت معروف نقل شده است كه با مقايسه آن مى توان به دشوارى انتظار پی برد.

افضل لاعمال احمزها (1)
و افضل اعمال امتی انتظار الفرج (2)

علل دشوارى وظيفه منتظران را مى توان در چهار محور خلاصه كرد:

1- آراستگى به عدالت وتقوا
2- آراستگى به بردبارى و پايدا رى
3- بهره مندى از دين شناسى بنيادين
4- لزوم اصلاح طلبى و ظلم ستيزى.

رسيدن به اين مراحل كارى است بس دشوار اما شدنى و هركس دشوارى انتظار را هموار كرد در زمره منتظران حقيقى مولا قرار مى گيرد.

مام صادق (ع) فرمودند:
هركس مى خواهد در شمار منتظران حقيقى باشد بايد پارسايى پيشه كند و متخفق به مكارم اخلاق گردد(3)

پی نوشت
1- مجمع البحرین ص 297 به نقل از در النتظار ققنوس ص 278
2- بحار الانوار ج 52ص 14
3- همان

از رسول اکرم صلی الله علیه وآله نقل شده:

هر کس از زوال نعمت یا بلای_ناگهانی یا تغییر_عافیت ترسد این دعا را بخواند جز اینکه خدای تعالی خیر دنیا و آخرت به او بخشد

یا حَیٌّ یا قَیُّوُم یا واحِدُ یا مَجیدُ یا بَرُّ یا کَریمُ یا رَحیمُ یا غَنِیُّ تَمِّمْ عَلَیْنا نِعْمَتَکَ وَهَبْ لَنا کَرامَتَکَ وَاَلْبِسْنا عافِیَتک