لا اقل ناراحت باشید اگر از خدا نمی ترسید
امام باقر(ع) می‌فرمایند:« لَا مُصِیبَةَ کَعَدَمِ الْعَقْلِ وَ لَا عَدَمَ عَقْلٍ کَقِلَّةِ الْیَقِینِ وَ لَا قِلَّةَ یَقِینٍ کَفَقْدِ الْخَوْفِ وَ لَا فَقْدَ خَوْفٍ کَقِلَّةِ الْحُزْنِ عَلَى فَقْدِ الْخَوْف‏؛ مصیبتى چون بى خردى نیست و بى خردیى چون کم یقینى نیست و کم یقینیى چون نترسیدن [از خدا] نیست و نترسیدنى چون نداشتن غم از دست دادن ترس(خدا) نیست.» (تحف العقول/286) هیچ مصیبتی مانند بی‌عقلی نیست، از این مصیبت بدتر کمی یقین است و از کمی یقین بدتر، نترسیدن از خدا است. بدتر از نترسیدن از خدا، این است که از «اینکه از خدا نمی‌ترسی»، ناراحت هم نیستی.

سوءظن به خدا , ریشه ی ترس از دیگران

پیامبر اکرم(ص) ریشه ترس را سوءظن به خدا دانسته و به حضرت امیرالمؤمنین(ع) می‌فرمودند: اعْلَمْ یا علىُّ ، أنّ الجُبْنَ والبُخْلَ والحِرْصَ غَریزَةٌ واحِدَةٌ ، یَجْمَعُها سُوءُ الظَّنِّ؛ اى على!بدانکه ترسویى و بخل وآزمندى یک سرشتند و ریشه آنها بدگمانى[به خدا]است.

وَ أَمَّا مَنْ خَافَ مَقَامَ رَبِّهِ وَ نَهَى النَّفْسَ عَنِ الهْوَى * فَإِنَّ الجْنَّةَ هِىَ الْمَأْوَى * نازعات:40 و41 پس کسی که از مقام پروردگارش بترسد و نفس را از هوی باز دارد , بهشت جایگاه اوست .

وَ لِمَنْ خَافَ مَقَامَ رَبِّهِ جَنَّتَانِ؛الرحمن :46
و برای کسی که از مقام پروردگارش بترسد , دو بهشت است .

خوف , بهشت را در پی دارد , اما حلقه ی واسط و رابط میان این دو , رفتار های بهشتی است . بنابر این , خوف موجب اصلاح رفتار ها می گردد و رفتارهای مثبت نیز بهشت را به ارمغان می آورد .

کلمه ی خوف در قرآن کریم در برابر مقام خداوند آمده است , نه دنیا !
در روایات از خوف بسیار آمده است . خوف از خدا رحمت است. اگر کسی از خدا نمی‌ترسد، لااقل دلش بگیرد و ناراحت باشدو افزایش ترس از خدا موجب کاهش ترس از غیر خدا می شود .خداترسی، یک راه حل کلیدی برای نترس و شجاع شدن است. هر کسی از خدا بیشتر بترسد، محبت خدا را بیشتر احساس می‌کند و به رشد می رسد .

لذا ادعیه غالباً سرشار از خوف است. وقتی اهل بیت(ع) به اوج عاشقی می‌رسند، اوج ترس بر زبانشان جاری می‌شود. خوف از خدا، علاوه بر جلب محبت خدا، شدت بیداری و هوشیاری هم به انسان می‌دهد. امام باقر(ع) می‌فرمایند:
«و اسْتَجْلِبْ شِدَّةَ التَّیقُّظِ بصِدْقِ الخَوفِ: با خوف راستین [از خدا ]هوشیارى کامل را به دست بیاور»(میزان الحکمه/5030)
خود_نظم_دهی 19
خوف 2 عبرت تجربه حزم حلم حیا
مرتضی محدثی

وَ أَمَّا مَنْ خَافَ مَقَامَ رَبِّهِ وَ نَهَى النَّفْسَ عَنِ الهْوَى * فَإِنَّ الجْنَّةَ هِىَ الْمَأْوَى * نازعات:40 و41 پس کسی که از مقام پروردگارش بترسد و نفس را از هوی باز دارد , بهشت جایگاه اوست .

وَ لِمَنْ خَافَ مَقَامَ رَبِّهِ جَنَّتَانِ؛الرحمن :46
و برای کسی که از مقام پروردگارش بترسد , دو بهشت است .

خوف , بهشت را در پی دارد , اما حلقه ی واسط و رابط میان این دو , رفتار های بهشتی است . بنابر این , خوف موجب اصلاح رفتار ها می گردد و رفتارهای مثبت نیز بهشت را به ارمغان می آورد .

کلمه ی خوف در قرآن کریم در برابر مقام خداوند آمده است , نه دنیا !
در روایات از خوف بسیار آمده است . خوف از خدا رحمت است. اگر کسی از خدا نمی‌ترسد، لااقل دلش بگیرد و ناراحت باشدو افزایش ترس از خدا موجب کاهش ترس از غیر خدا می شود .خداترسی، یک راه حل کلیدی برای نترس و شجاع شدن است. هر کسی از خدا بیشتر بترسد، محبت خدا را بیشتر احساس می‌کند و به رشد می رسد .

لذا ادعیه غالباً سرشار از خوف است. وقتی اهل بیت(ع) به اوج عاشقی می‌رسند، اوج ترس بر زبانشان جاری می‌شود. خوف از خدا، علاوه بر جلب محبت خدا، شدت بیداری و هوشیاری هم به انسان می‌دهد. امام باقر(ع) می‌فرمایند:
«و اسْتَجْلِبْ شِدَّةَ التَّیقُّظِ بصِدْقِ الخَوفِ: با خوف راستین [از خدا ]هوشیارى کامل را به دست بیاور»(میزان الحکمه/5030)
خود_نظم_دهی 19
خوف 2 عبرت تجربه حزم حلم حیا
مرتضی محدثی

یکی دیگر از طلاهای درونی و موهبت های بزرگ خداوند به انسان خوف یا ترس است . انسان اگر از چیزی نمی ترسید مبتلا می شد به بدترین مصائب که از جمله آن هلاکت و نابودیست . مثلا اگر از بلندی و سقوط , از آتش و سوختن , از تصادف و نقص عضو شدن و… نمی ترسید, به خود آسیب می رسانید .
خوف از مفاهیم اخلاقی است که موجب “حذر” و حذر(ترس,پرهیز,احتیاط) موجب “ترک” می شود .واژه ای است که ضد آن امنیت است .
پیامد های ناگوار و دردآور, رفتارهای ناشایست در آینده , از اموری هستند که اگر درک شوند , موجب برانگیخته شدن خوف می گردند .اگر ترس برانگیخته شود , انسان برای دوری از تهدیدات ,اقدام کرده و از منبع تهدید فرار می کند ؛زیرا به صورت فطری ازخصیصه ی دفع خطر برخوردار بوده و از زیانی که به جان و مال و آبرویش برسد گریزان است. این فرار در عرصه ی اخلاق به وسیله ی تغییر و تنظیم رفتار صورت می گیرد .

اما ترس در امور معنوی و اخروی و آینده محرز نیست ، لهذا اکثر مردم در اینگونه امور ترسی ندارند .از این جهت مرتکب معاصی می شوند و این معاصی آنها کاشف از جهل آنهاست ، اگرچه علامه دهر و صاحب مقامات ظاهری علمی باشند .
کسی که گناه می کند معلوم است که خدا را نشناخته و در واقع عالم نیست ، چرا که در فرمایشات رسول اکرم (صلی‌الله‌علیه‌وآله) آمده است:«أوّلُ العلم مَعرفةُ الجَبّار و آخرُ العلم تَفویضُ الأمر الیه»؛ کیمیای سعادت، ج ‌۲، ص ۴۰۴ سر آغاز علم، شناخت خداوند جبّار و سرانجام آن، واگذاری امور به او است.

یعنی ,تا زمانی که انسان به معرفت و شناخت خدای تعالی نایل نشود به دروازه علم نرسیده است و تا زمانی که انسان به معرفت خدا نایل نشده؛ چگونه می‌تواند همه امورش را به موجود ناشناخته واگذار نماید؟!
#خود_نظم_دهی 18
#خوف عبرت تجربه حزم حلم حیا
مرتضی محدثی

امام هادي عليه السّلام فرمودند:

عَلَیکُم بِالوَرَعِ فَاِنَّهُ الدّینُ الَّذی نَلازِمُهُ وَ نُدینُ اللهَ تَعالیَ بِهِ وَ نُریدُهُ مِمَّن یُوالینا لاتَتعَبُونا بِالشَّفاعَةِ؛
با ورع و باتقوا باشید که این ورع و تقوا همان دینی است که همواره ما ملازم آن هستیم و پایبند به آن می باشیم و از پیروان خود نیز می خواهیم که چنین باشند از ما (با عدم رعایت تفوا) شفاعت نخواهید و ما را به زحمت نیندازید.
وسائل الشيعه، ج15، ص 248